کتاب «یونان؛ تصویر کلی، آرمان ها و فعالیت ها» در سه فصل به تبادلات فرهنگی و تاریخی ایران و یونان می پردازد. آشنایی اجمالی با سرزمین یونان، موقعیت جغرافیایی، جمعیت، ساختار حکومت، احزاب، مذهب، جزایر، کشتیرانی، گردشگری، نهادهای فرهنگی در یونان مسجد و مسلمانان، کلیسا، رسانه های گروهی، آموزش و پرورش، ویژگیهای روحی و اخلاقی یونانی ها، پیشینه روابط فرهنگی ایران و یونان، تاثیر جنگ در روابط دو کشور، مشترکات فرهنگی ایران و یونان و خدمات متقابل ایران و یونان عناوین فصل اول این کتاب است.


فصل دوم کتاب نیز به اقدامات قبل از اعزام مذاکرات انجام شده می پردازد. تلاش در جهت معرفی اسلام ناب و مبانی انقلاب اسلامی، تلاش در جهت معرفی فرهنگ و هنر قدیم ایران، تلاش در جهت معرفی فرهنگ و هنر امروز ایران، رسیدگی به امور فرهنگی ایرانیان مقیم، تلاش در جهت گسترش زبان فارسی، اعزام گرو هها و شخصیتهای فرهنگی یونانی به ایران، دعوت گرو هها و شخصی تهای فرهنگی ایرانی به یونان، اطلا عرسانی فرهنگی به داخل کشور و برقراری ارتباط بین موسسات فرهنگی ایرانی و یونانی عناوین فصل سوم این کتاب است.

در بخشی از این اثر آمده است: امروز در حالی از روابط فرهنگی دو کشور ایران و یونان سخن می گوییم که از ۱۹۲ کشور جهان، فقط ۱۰ کشور دارای سابقه تاریخی بیش از هزار سال هستند و از این ۱۰ کشور نیز ایران، یونان، مصر و روم تاریخی چند هزار ساله دارند و باز میان این چهار تمدن، تنها دو کشور ایران و یونان از دوران باستان تاکنون، دارای روابط فرهنگی گسترده ای بوده اند.

ناشر در تشریح انتشار این کتاب آورده است: عصر «رستاخیز فرهنگ» در سطح جهان، پس از پایان جنگ سرد، بر پایه‌های محکم و فراگیر فناوری نوین ارتباطات و نگرشی مبتنی بر جهانی گرایی فرهنگی و همین طور فرآیند جهانی شدن فرهنگی استوار شد و تولد یافت.

همراه با ظهور عصر «رستاخیز فرهنگ»، هر روزه بر تعداد کشورهایی که به جایگاه و اولویت بالای فرهنگ در روابط دیپلماتیک پی می‌برند، افزوده می‌شود. ملل جهان امروز، فرهنگ را به طوری فزاینده به عنوان بستری حیاتی برای بهبود جایگاه خود در صحنه بین المللی یافته اند و درست به همین دلیل است که در امور دیپلماتیک خود، به آن اولویت می بخشند. در نتیجه این ظهور نوین، فرهنگ در عرصه روابط بین الملل به عنوان عامل عمده در پیشبرد اهداف سیاست خارجی کشورها اهمیت یافته است. بدیهی است هیچ کشوری قادر به اعمال یک سیاست خارجی واقع گرا نیست؛ مگر اینکه بُعد فرهنگی را به طور جدی مد نظر داشته باشد.

مسائل فرهنگی بر دستور کار سیاست خارجی نیز تأثیر دارد و بنابراین در فعالیت نمایندگی‌های سیاسی در خارج، از توجه و جایگاه بالایی برخوردار است. امروزه روابط بین الملل، در تمامی ابعاد زندگی، از اهمیت کلیدی برخوردار است، از سیاست، اقتصاد و تجارت گرفته تا آنجا که حتی زندگی خصوصی را در بر می‌گیرد. بنابراین، جای تعجب نیست که در جهت گیری پیشرفت و توسعه روابط بین الملل، فرهنگ نقش تعیین کنند ه ای داشته باشد. امروزه دیگر نظریه های به اصطلاح واقع گرایانه، مبتنی بر قدرت اقتصادی و نظامی، که در شکل دهی نظام بین الملل به آنها نقش تعیین کننده ای داده میشد، کاربرد و کارآمدی خود را از دست داده اند. در این نظریه ها به نقش فرهنگ از منظری آرمانگرایانه نگریسته میشد، گفت‌وگوهای میان فرهنگی امری حاشیه ای تلقی می شد و برای فرهنگ نوعی جایگاه تجملی، غیرکارآمد و غیر واقع‌گرا قائل بودند؛ مقوله ای که قادر نیست در سطح بین الملل کاری از پیش ببرد.

کتاب «یونان- تصویر کلی، آرمان ها و فعالیت ها » نوشته سیدمحمدرضا دربندی به همت مرکز مطالعات فرهنگی ـ بین المللی سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامی تهیه و در 63 صفحه و با قیمت 3هزار تومان از سوی موسسه بین المللی الهدی منتشر شده است.




طبقه بندی: هویت، معرفی کتاب،
برچسب ها: معرفی کتاب، هویت، ایران، یونان، تمدن، تاریخ،

تاریخ : جمعه 4 بهمن 1392 | 03:51 ب.ظ | نویسنده : شقایق حیدری | نظرات
اقتدار یکی از مفاهیم بنیادین در علوم انسانی در قرن بیستم است. اندیشمندان بسیاری تلاش کرده‌اند تا این مفهوم را تبیین و بررسی کنند. نکته‌ی مهم درباره‌ی این مفهوم این است که اقتدار دگردیسی مفهومی بنیادینی را شاهد بوده است و این دگردیسی بنیادین وجه ممیزه‌ی این مفهوم در قرن بیستم با قرون پیشین است. در دوران باستان و حتی سده‌های هفدهم و هجدهم قدرت مشخصا به شخص امپراتور مربوط می‌شد و این‌‌ همان مدل قدرتی است که میشل فوکو در اواخر جلد اول تاریخ جنسیت تبیین می‌کند. بر اساس این مدل اقتدار، شخص حاکم در محور قدرت سیاسی، اجتماعی و غیره بود و هر اندیشه‌ی سیاسی‌ای باید حول همین شخص شکل می‌گرفت. می‌توان برای نمونه به تحلیل‌های ماکیاولی در باب شهریار و یا حتی به تحلیل‌های هابز در لویاتان اشاره کرد که سرنمون این نوع از تفکر است. اما در قرن بیستم ما چرخش مفهومی در باب اقتدار را شاهد بودیم و این چرخش مفهومی برای بسیاری از اندیشمندان در حوزه‌های مختلف تعیین کننده و اساسی بوده است. در واقع، در قرن بیستم متفکران دل مشغول لایه‌های ریز و میکروی قدرت که در ساختارهای پیچیده‌ی اجتماعی، سیاسی، اخلاقی و غیره در هم تنیده‌اند، شدند و تلاش کردند تا این لایه‌های پنهانی و ریز را تبیین کنند. به عنوان مثال نوع رابطه‌ی پدر و فرزند، شانی اجتماعی و سیاسی پیدا کرد و می‌توان هم از تحلیل‌های فروید در این زمینه یاد کرد و هم از تحلیل‌های فوکو و دیگر متفکران فرانسوی ژیل دلوز. امروزه بسیاری از متفکران تلاش می‌کنند تا اهمیت نهادهای خرد و کوچکی مثل خانواده را در بر ساختن مفهوم کلی اقتدار در یک جامعه‌ی خاص در نظر بگیرند و بدون در نظر گرفتن این نهادهای ریز و یا به تعبیری قدرت‌هایی که حتی فرانهادی هستند هر گونه‌ای از تحلیل در واقع عقیم خواهد ماند.
ریچارد سنت به این نسل از متفکران تعلق دارد. آن چیزی که با خواندن کتاب وی برای ما مشخص می‌شود این است که وی مشخصا دغدغه‌ای فلسفی را دنبال نمی‌کند. وی در حوزه‌ی پژوهش اجتماعی در معنای کلاسیک و آکادمیک آن قرار می‌گیرد. علی رغم این فرم، محتوای اثرش به شدت آوانگارد است. وی به دنبال بررسی و تبیین لایه‌های پیچیده‌ی اقتدار در چهار حوزه‌ی مختلف است که این چهار حوزه، چهار مجلد از آثار وی را تشکیل می‌دهند. اقتدار، تنهایی، برادری و آیین‌های مذهبی چهار ساحتی هستند که وی تلاش می‌کند تا با تحلیل و بررسی آن‌ها پرتوی بر مطالعات فکری در حوزه‌ی اجتماعی بتاباند. کتابی که باقر پرهام ترجمه کرده است مجلد اول از چهار جلدی‌ای است که ریچارد سنت نگاشته است.


اقتدار و پژوهش‌های اجتماعی

سنت بر این باور است که عاطفه در بر دارنده‌ی اقتدار است. عاطغه نوعی پیوند برقرار می‌کند که این پیوند‌ها در ‌‌نهایت به برساخت اقتدار در ساحت کلی سیاسی و اجتماعی یک جامعه یاری می‌رسانند. تاریخ اندیشه همواره تلاش کرده است تا ساختار عاطفه را تبیین کند. از یک سو با تلاش امثال برگسون و هوسرل رو به رو هستیم که عاطفه را در چارچوب آگاهی تلاش می‌کنند تا تبیین کنند و از طرف دیگر ما با مارکس مواجه هستیم که تلاش می‌کند تا بر اساس ساختارهای اقتصادی به تبیین عواطف بشری بپردازد. از سویی کاملا متفاوت می‌توان از تلاش محققان حوزه‌ی نورولوژی یاد کرد که در نیمه‌ی دوم قرن بیستم به این سو در تلاش بوده‌اند تا عاطفه را بر اساس الگویی کاملا علمی تبیین کنند. کتاب خطای دکارت نوشته‌ی داماسیو که اخیرا ترجمه شده است نمونه‌ی بسیار مناسبی از این نوع از تحقیقات است. سنت تلاش می‌کند تا شکل گیری عواطف در حوزه‌های مختلف را که مشخصا روابط خانوادگی در محورش هستند، تحلیل و بررسی کند.
سنت کتابش را با تقدیمی به میشل فوکو شروع کرده است. به واقع تقدیمیه‌ی کتاب می‌تواند به خوبی روشن کننده‌ی روح حاکم بر آن باشد. به خوبی می‌توان تاثیر اندیشه‌های فوکوی متاخر را بر نگارش این کتاب مشاهده کرد. سنت بر خلاف رویکرد جامعه‌شناختی حاکم بر سنت انگلو ساکسونی اساسا رویکردی آماری ندارد. تحقیق وی نمی‌تواند به صورتی پوزیتیو به ما فاکت‌هایی تاریخی درباره‌ی واقعیت سیاسی و اجتماعی بدهد بلکه در عوض تلاش می‌کند تا نظریه‌ای منسجم درباره‌ی پیوند اقتدار با حوزه‌های مختلف اجتماعی تدوین کند تا با استفاده از آن بتوانیم رویکرد فوکویی را تا سرحدات خودش ببریم. شاید تفاوت اصلی سنت با فوکو در این است که سنت کاملا درون سنت جامعه‌شناختی باقی می‌ماند و مثل فوکو بین گفتمان فلسفی و جامعه‌شناختی قرار نمی‌گیرد و از این منظر می‌تواند زمینه‌ای مناسب باشد برای دانشجویان علوم اجتماعی و اساسا علوم انسانی که این روز‌ها به مطالعات تطبیقی علاقه دارند و با خواندن این کتاب می‌توانند متدولوژی فوکویی را به صورتی عملی یاد بگیرند (فارغ از محتوای سودمند کتاب).



طبقه بندی: جامعه شناسی، معرفی کتاب،
برچسب ها: معرفی کتاب، علوم اجتماعی، علوم انسانی،

تاریخ : پنجشنبه 19 دی 1392 | 10:56 ق.ظ | نویسنده : شقایق حیدری | نظرات
نظم و روند تحول گفتار دموکراسی در ایران



















محمد جواد غلامرضا کاشی
گام نو - 1385


این کتاب گزارش تحقیق دکتر کاشی است که با دستیاری آقای محمد وحیدی انجام و در سال 1383 به پایان رسید.
این تحقیق، عهده‌دار تحلیل گفتمانی ساختار گفتار دمکراتیک، از مشروطه به این سو است.

مولف مقاطعی‌که گفتار دمکراسی در ایران به یک گفتار عمومی و جذاب بدل شده و به عنوان یک گفتار پر مصرف، عرصه سیاسی را به خود اختصاص داده، انتخاب کرده  و با بهره‌گیری از تکنیک تحلیل گفتمان، ساختار گفتار دمکراتیک و تطور آن از مشروطه به بعد را مورد بررسی قرار داده است.

در این تحقیق، چهار مقطع موضوع بررسی بوده است: دوره مشروطه، دوران پس از سقوط رضاشاه، دوران نهضت ملی در دهه سی و سرانجام تحول اخیر که تحت عنوان دوم خرداد شناخته شده است.

فصول مربوط به دوران رضاشاه و دوران نهضت ملی را محمد وحیدی نگاشته شده است

این کتاب، مکملی است بر کتاب دیگری که تحت عنوان "جادوی گفتار" از سوی کاشی  در سال 1379 منتشر یافت. این پژوهشگر حوزه سیاست و جامعه در آن کتاب به تحلیل گفتمانی تبلیغات انتخاباتی در دوم خرداد سال 1376 پرداخته بود که در نوع خود اثر تالیفی بدیعی به شمار می رفت.

به نظر می رسد در هر دو کتاب یکی از مسائل مورد نظر نویسنده، نشان دادن این نکته بوده که گفتار دمکراتیک در ایران، اصولاً گفتار نظم بخشنده نیست، و اگر هم گفتاری نظم بخشنده باشد، در ساختار خود ساماندهنده به نظمی دمکراتیک نیست.

 در کتاب اخیر، نظم گفتار دمکراتیک در بدو ظهور خود در مشروطه مورد بررسی قرار گرفته و پس از تطور آن در تاریخ معاصر ایران، بر فضای پس از پیروزی در انتخابات دوم خرداد تمرکز یافته  است.

مولف در بررسی گفتمان بعد از دوم خرداد به روزنامه‌های مهم و یادداشت نویسان مهم توجه کرده و آنها را مورد بررسی قرار داده و از دو نظم گفتاری سخن گفته است؛ نخست نظم گفتاری کارناوالی که به اعتقاد نویسنده موید و مشوق نحوی سیاست گریزی است و نظم سیاسی را برای گشودن فضای حیاتی در عرصه خصوصی شالوده شکنی می‌کند.

 این گفتار به هیچ روی نظم بخشنده نیست و اصولاً معطوف به نظم سیاسی نیز نبوده است. طنز ابراهیم نبوی یکی از شاخصه‌های این الگوی گفتاری است که نویسنده در کتاب خود با ذکر مثال‌هایی از این طنز و به خصوص طنزهای وی باعنوان ستون پنجم و مقایسه با طنز گل آقا آن را مورد تحلیل قرار داده است.

دوم گفتاری است که نویسنده از آن با عنوان  دمکراسی ستیزنده یاد کرده و مقصود از آن را  گفتاری می‌داند که مقوله دمکراسی را با تکیه بر مبانی لیبرالی و فایده گرایانه، به یک خواست ضروری و فوری بدل کرده است و به نحوی ستیزنده بسیج عمومی در عرصه سیاسی را ترویج می‌کند.

 کاشی، اکبر گنجی را نماینده این نوع نظم گفتاری معرفی می‌کند و با ارزیابی نوشته‌های گنجی نشان می‌دهد که چگونه این نظم گفتاری خود از ساختارهای زبانشناختی معطوف به نظم دمکراتیک محروم است و مروج هنجارهای ستیزشی برای وصول به نظم دمکراتیک است و به نحوی شگرف به همان نظم گفتاری شباهت دارد که با آن بنای ستیز گذاشته است.

به عبارتی دیگر این تحقیق، نشانگر دو رویکرد بنیادین در آن چیزی است که ظاهراً دمکراسی خواهی قلمداد شده است: نحوی گرایش آنارشیستی و اقتدارگریز از یکسو و نحوی جستجوی نظم بسته سیاسی با علم و پرچم دمکراسی.

بنا بر این به اعتقاد نویسنده چندان شگفت انگیز نیست اگر سخن دمکراسی در فضای بسته محیط فاقد تجربه نظم دمکراتیک به یکی از این دو سنخ گرایش داشته باشد. سخن دمکراسی نیز فرزند همین محیط است. خودی تر از آن است که گاه تصور می‌شود.

کتاب در نوع خود نخستین اثری است که با روایتی نقادانه سخن دمکراسی را موضوع نقد و بررسی قرار داده است. در باب دمکراسی اغلب آثار به موانع و عوامل ظهور نظم دمکراتیک توجه کرده‌اند. آنها نیز که به سخن دمکراسی توجهی نشان داده‌اند، بیشتر برای بحث در این باب بوده است که تا چه حد رهبران دمکراسی هنجارها و مفاهیم دمکراتیک را خوب فهم کرده‌اند.

اما در این کتاب، که فی الواقع گزارشی از یک پژوهش کیفی است، بنا و فرض اولیه بر آن است که اصولاً سخن دمکراسی در میدان تداولات قدرت و به اقتضای آن فهم و ترویج و تبلیغ می‌شود. بنابراین اصولاً مبانی و بنیادهای نظری دمکراسی چندانکه متفکران و فیلسوفان دمکراتیک از آن سخن گفته‌اند، حائز اهمیت نیست. مساله عبارت از آن است که سخن دمکراسی در این میدان عمل خاص در ایران، با کدام معانی تولید و مصرف شده، و این معانی بنیادی در سیر تطورات خود دستخوش چه تحولاتی شده است.

سخن دمکراسی در این تحقیق، عامل بازنمایی کننده ساختار فهم عمومی است. به نحوی از فرهنگ عمومی و فهم متعارف سخن می‌گوید. سخنی که در عمل انرژی آفریده و عامل بسیج بوده است، نه چنانکه در لفافه‌های کلام آکادمیک نهفته است.

 به اعتقاد کاشی تقدس زدایی از ساختار سخن دمکراسی عنوانی است که می‌تواند توصیف کننده سیر تحول سخن دمکراسی طی یکصد سال اخیر باشد. هر دو الگوی سخن دمکراسی که پس از دوم خرداد ظاهر شده‌اند، نیز از همین خصیصه بهره‌مندند. سخن کارناوالی، اصولاً بر نحوی زیبایی شناختی حوزه خصوصی استوار است و روایت ستیزنده نیز بر منطق منازعه عریان قدرت.

نویسنده خواسته  خواننده را به این نتیجه برساندکه سخن دمکراسی در فرایند تطور تاریخی خود، به تدریج در حال به در آمدن از لفافه تقدس است و معقتد است که این خود از رخدادهای امیدوار کننده است. اما در عین حال ضروری است به معطوف کردن این سخن به نظم دمکراتیک هم توجه شود. این سخن هنوز هم نمی‌تواند خود را از دوگانه نظم ستیزی و شالوده شکنی نظم مستقر از یکسو و بازتولید گوهرهای نظم بسته توتالیتر از سوی دیگر نجات بخشد.

کتاب در7 فصل و  460 صفحه قطع رقعی منتشرشده است.




طبقه بندی: معرفی کتاب، جامعه شناسی سیاسی،
برچسب ها: معرفی کتاب، جامعه شناسی سیاسی، دموکراسی،

تاریخ : سه شنبه 10 دی 1392 | 02:22 ب.ظ | نویسنده : شقایق حیدری | نظرات

اندیشه سیاسی در ایران باستان مبانی خود را از آن آرمان­گرایی خرد مزدایی کسب می­کرد.

کتاب حاضر پنج بنیان نظری برای این اندیشه سیاسی برمی­شمرد که هر پنج بنیان در هاله­ای از آرمان اندیشی مزدایی به چشم می­آیند. در واقع آیین مزدیسنا با تدوین و تعمید بنیادهایی اساطیری و معنوی برای این مبانی، هر چه بیشتر بر تقدیس و جزمیت آنها می­افزود. این مبانی پنجگانه به تفصیل در کتاب مورد پژوهش قرار می­گیرند و عبارتند از:

- نبرد کیهانی خیر و شر به عنوان حیات انسان زدایی

- الگوی نظم آسمانی (اشه) و تلاش برای استقرار آن در زندگی اجتماعی

- آرمانشهر و تاثیر آن در کلام سیاسی مزداییان

- شاه آرمانی و شبیه ساختن آیین شهریاری به آن به عنوان عامل اجرای نیات آرمانی

- مرانب سه­گانه در هستی اجتماعی مزداییان

بنیان­های فوق اگر چه در چارچوب اندیشه سیاسی ایران باستان تدوین شدند، اما پس از اسلام، با تغییر صورت، به هستی خویش ادامه دادند، چنان که بسیاری از مسائل اساسی کلام و فلسفه سیاسی اسلام تا زمان حاضر همچون جدال فرجامین، نجات بخشی، ولایت معنوی جامعه و مدینه آرمانی، قابل جست و جو در خرد مزدایی است.




طبقه بندی: اندیشه سیاسی، معرفی کتاب،
برچسب ها: معرفی کتاب، خرد مزدایی، اندیشه،

تاریخ : جمعه 8 آذر 1392 | 12:16 ب.ظ | نویسنده : شقایق حیدری | نظرات
روش تحقیق و شیوه گزارش نویسی، پایان نامه و مقاله
مولفان: دکتر طیبه حجاری، مصطفی علی بیگی

روش تحقیق و شیوه گزارش نویسی، پایان نامه و مقاله( طیبه حجاری، مصطف�

تاكنون كتاب های بسیاری در زمینه روش تحقیق و شیوه نگارش گزارش تحقیق توسط متخصصین این رشته نوشته شده است كه غالباً كتاب های جامع و گسترده ای است. ویژگی این كتاب نسبت به كتاب های موجود آن است كه هر دو موضوع یعنی روش تحقیق و شیوه گزارش نویسی را در بر دارد . همچنین مطالب به صورت خلاصه ارائه شده است. علاوه بر آن بشتر كتاب های موجود بر روش تحقیق درعلوم انسانی تاكید دارند و رشته های علوم پایه و مهندسی در این زمینه نادیده گرفته شده و بی بهره مانده اند.
از آنجا كه مخاطبین اصلی این كتاب اساتید و دانشجویان می باشد و نتایج تحقیق ممكن است بیشتر به صورت پایان نامه یا مقاله باشد . در اینجا شیوه نگارش مقاله و پایان نامه با جزئیات مربوطه آورده شده است.
امید است كسانی كه از این كتاب استفاده می كنند اعم از دانشجویان، پژوهشگران، كتابداران، مؤلفان جوان، شاغلان صنعت چاپ، دست اندركاران آماده سازی كتاب، و مطبوعات و علاقمندان به آشنایی با آیین تحقیق، پژوهش نامه نویسی، تدوین پایان نامه و گزارش علمی، از خواندن متن آن لذت ببرند و بهره لازم را برگیرند . روانی قلم، سادگی و كوتاهی بیان برای زود فهمی سخن هدف مؤلفان بوده است و كوشش شده حتی المقدور اطلاعات جامعی در همه مراحل یاد شده ارائه گردد و برای افراد غیر حرفه ای و كسانی نیز كه شوق مطالعه و پژوهش دارند و مایلند اطلاعاتی در باره نحوه تألیف، آماده سازی، فهرست نویسی و چگونگی تحقیق و نشر یك اثر اعم از مقاله، كتاب و پایان نامه كسب كنند قابل استفاده باشد.




طبقه بندی: معرفی کتاب، روش تحقیق،
برچسب ها: روش پژوهش، معرفی کتاب،

تاریخ : چهارشنبه 22 آبان 1392 | 02:50 ب.ظ | نویسنده : شقایق حیدری | نظرات

سیاست‌گذاری اجتماعی در خاورمیانه: پویایی‌های اقتصادی، سیاسی و جنسیتی

سیاست‌گذاری اجتماعی در خاورمیانه: پویایی‌های اقتصادی، سیاسی و جنسیتی



کتاب حاضر از مجموعه کتاب­های مرتبط با سیاست اجتماعی از دیدگاه منطقه­ای است. هدف از پروژه موسسه مزبور، تحقیق درباره شرایط امکان­پذیری گونه­ای از سیاست اجتماعی در بافت کشورهای در حال صنعتی شدن متأخر است که شامل ویژگی­های زیر گردد: الف) توسعه­ای، بدین معنا که رشد اقتصادی و تغییر و تحول ساختاری را ارتقا بخشد. ب) دموکراتیک، بدین معنا که مشروعیت خود را از مشارکت عمومی و فرایند انتخاباتی کسب کند. ج) مبتنی بر شمول اجتماعی، بدین معنا که شرایط برخورداری منصفانه را برای همه شهروندان جهت تضمین توانایی آنان برای مشارکت در امور اجتماعی و تعقیب اهداف زندگی خود فراهم نماید. مطلوبیت این ارتباط وثیق بین دولت و جامعه در گفتمان هنجاری کنونی در زمینه توسعه و برخی از اعلامیه­های بین­المللی طی سال­های اخیر، از جمله اهداف توسعه هزاره، مورد تأیید قرار گرفته­است. شکل­گیری تجربه کشورهای اروپای شمالی نیز نشانگر امکان­پذیری سیاست اجتماعی توسعه­ای، مبتنی بر شمول اجتماعی و دموکراتیک در بافت کشورهایی است که صنعتی شدن متأخر را تجربه کرده­اند. با این حال، سؤال نویسندگان درباره شرایط امکان­پذیری این­گونه از تجربه در بافت کشورهایی است که هم اکنون در حال توسعه هستند. آیا دستورکارهای بازیگران اجتماعی مختلف و مسیرهای توسعه کنونی در کشورهای مورد مطالعه حاکی از امکان­پذیری دست­یابی به این­گونه از روابط بین دولت و جامعه است یا خیر؟ و مرتبط­ترین سئوال برای کتاب حاضر این است که آیا خاورمیانه و شمال آفریقا می­تواند خود را در مسیر توسعه دموکراتیک و مبتنی بر شمول اجتماعی قرار دهد که در عین حال، روابط دولت و جامعه را نیز متحول سازد؟


ادامه مطلب

طبقه بندی: جامعه شناسی سیاسی، مطالعات منطقه ای،
برچسب ها: خاورمیانه، معرفی کتاب،

تاریخ : چهارشنبه 22 آبان 1392 | 09:19 ق.ظ | نویسنده : شقایق حیدری | نظرات

دکتر سرفراز غزنی

نوشتاری که پیشِ روی شماست به مناسبت نشست رونمایی کتاب «اسطوره‌شناسی آسمان شبانه» (دکتر شروین وکیلی، نشر شورآفرین، ۱۳۹۱) نوشته شده است. دکتر سرفراز غزنی ــ استاد پیشین دانشکده‌ی معماری دانشگاه شهید بهشتی و دانشکده‌ی هنرهای زیبای دانشگاه تهران ــ که به خاطر آسیب‌دیدگی پا نتوانسته بودند در نشست یادشده حضور به هم رسانند سخنرانی‌شان را مکتوب کردند که چون این یادداشت به آن نشست نرسید، اینک در اینجا ارائه می‌شود.

درباره‌ی دکتر غزنی و آشنایی با وی می‌توان به کوتاهی موارد زیر را برشمرد. سرفراز غزنی متولد ۱۳۰۶ در روستای قره‌خان مرودشت (فتح‌آباد) در طایفه‌ی بیات شیراز، یکی از چهار طایفه‌ی بزرگ ایل قشقایی، است. او لیسانس معماری‌اش را در سال ۱۳۳۱ (۱۹۵۲) از دانشکده فنی شیفیلد و فوق‌لیسانس مهندسی «راه و ساختمان» و سپس دکترای «مهندسی سازه‌های فلزی» را از دانشگاه ریدینگ انگلستان دریافت کرد. دکتر غزنی در همان سال‌ها دوره‌ی آزاد فیزیک نجومی را گذراند و به عضویت انجمن تحقیقاتی انگلستان و انجمن فضایی ـ نجومی بلژیک و فرانسه درآمد. او، پس از بازگشت به ایران، سال‌ها در کنار پدرِ راه‌سازی ایران، مهندس احمد حامی، به فعالیت‌های راه‌سازی مشغول بود که طرح، نقشه و نظارت بر ساختن بلوار کشاورز تهران از جمله‌ی این تلاش‌هاست.

سرفراز غزنی، در آن سال‌ها، هم‌چنین به فعالیت‌های روزنامه‌نگاری نیز مشغول بود که از آن جمله می‌توان به همکاریِ وی با روزنامه‌های «باختر امروز»، اطلاعات و در دوران انقلاب با روزنامه‌ی ایران و هم چنین سردبیری مجله‌ی «مهتاب» اشاره کرد. او با برگرداندن نوشتارهای علمی و به‌ویژه ساده کردن تازه‌ترین مفاهیم علمی در طی سال‌ها کار در مجلات  دانشمند و دانستنیها نقش مهمی در آشناسازی جوانان با علم روز داشت که حاصل کارهای او بیش از ۲۵۰ مقاله است که علاوه بر موضوعات علمی به پژوهش‌های گسترده تاریخی و فرهنگی و به‌ویژه تاریخ علم در ایران نیز مربوط می‌شود [نام برخی از مقاله‌های وی چنین است: «نجوم در ایران باستان»، «زندگی‌نامه‌ی دانشمندان»، «اشعار مولانا و نکات ذرات بنیادی»، «منوچهری و نکات جالب ستاره‌شناسی او»، «دانش نجوم و دانش شطرنج فردوسی»، «عرفان آریایی»، «چگونه کشورها مسلمان شدند» (جنگ‌های اسلام)،...]، اما بزرگ‌ترین دستاورد وی همانا راه‌اندازی آموزشگاه مکاتبه‌ای اخترشناسی در ایران ــ و برای نخستین‌بار در جهان ــ در سال‌های نخستِ پس از انقلاب بود که با عضویت بیش از ۲۰ هزار دانشجو از سراسر جهان، طی دوره‌ای ۱۰ ساله، شگفتی دست‌اندرکاران این رشته و مراکز دولتی آموزشی را به همراه داشت؛ امری که به برخی کارشکنی‌ها انجامید و سرانجام با مرگ همسر استاد، که همراهی‌هایش بسیار مؤثر بود، متوقف شد.

نام برخی کتاب‌های او عبارت هستند از: «الحیل» [ترجمه و نگارش، که در واقع ۱۰۰ کار ابتکاری یک دانشمند ایرانی در ۸۰۰ سال پیش را در بر می‌گیرد] (به‌نشر آستان قدس ـ ۱۳۷۲. این کتاب عیناً به‌تازگی به نام فرد دیگری در مقام مترجم منتشر شده در حالی که برخی مطالب در منبع مورد نظر مترجم وجود ندارد و نوشته‌های دکتر غزنی است، و پی‌گیری‌های استاد به خاطر مقام دولتی فرد یادشده هنوز به نتیجه‌ای نرسیده است)، «زندگی‌نامه‌ی عبدالرحمان صوفی رازی» (سازمان پژوهش‌های علمی و صنعتی ایران ـ ۱۳۶۲)، «انسان، طبیعت و معماری»، «هزار سال علم نجوم در ایران»، «ابزار و آلات رصدخانه‌ی مراغه»، «زندگی‌نامه‌ی ۸۵ نفر از دانشمندان ریاضی و نجوم ایران»، «تفسیر و تحلیل علمی از اشعار عرفانی شبستری»، «اسطرلاب یا شمارشگر نجومی» [بررسی مبانی ریاضی اسطرلاب] (وزارت علوم ـ ۲۵۳۶)، «چگونه تلسکوپ بسازیم»، «سیر اختران در دیوان حافظ» (امیرکبیر)، «کارهای مدرن و کلاسیک گل و بوته در گچکاری، گچ‌بری، سنگ‌تراشی و منبت‌کاری»، «دریچه‌ای بر آسمان»، «شناسنامه‌ی فضا» (ترجمه‌ای از کارهای مسیه)،…

و در پایان، باید اشاره کرد به برخی نظریه‌هایی که استاد در حوزه‌های مختلف دانش دارند که برای یکی از آنها ــ در زمینه‌ی زلزله ــ به دعوت دانشگاه فرانکلین (فیلادلفیا) برای شرکت در جایزه‌ی Bower مطالب خود را در سال ۱۹۹۸ به دانشگاه یادشده فرستاد که به خاطر آن، از سوی همان دانشگاه، ایشان به مراسم نوبل پیشنهاد شدند.

گفتنی است، دکتر غزنی پیشنهاددهنده‌ی ثبتِ نام دانشمندان ستاره‌شناسی ایرانی بر روی کره‌ی ماه نیز بوده است.

***

در سی سال و اندی قبل، یعنی از سال ۱۳۵۸ که آموزشکده‌ی اخترشناسی تأسیس شد، جز معدودی مطلع و کارشناس نجوم و اخترشناسی نداشتیم در حالی‌که امروزه شاهد صدها و بلکه هزاران و اگر بینندگان برنامه‌ی تلویزیون را هم روی آنها اضافه کنیم میلیون‌ها علاقه‌مند به این دانش در جامعه‌ی ما وجود دارد، که هر یک در رشته‌ای از علم نجوم متبحر و صاحب اطلاع و صاحب‌نظر هستند. وقتی که آموزشکده‌ی اخترشناسی تأسیس شد فکر نمی‌کردم که صاحب ۲۰ هزار دانشجو شوم. حتی مجله‌ی معتبر Sky & Telescope خبری در این‌باره نوشت که شاگردانی از استرالیا و آلمان و فرانسه به‌ما پیوستند. این یادآوری برای این است که نشان دهم این علم چقدر در کشور ما طرفدار و خواهان دارد. بزرگترین افتخار آن آموزشکده این است که اکنون تعدادی از شاگردانش به سلک استادان درآمدند و افرادی هم تحصیلات خود را ادامه دادند و به ژاپن، سوئد، فرانسه، انگلستان و آلمان رفتند یا حتی به ناسا راه یافتند که امروزه از بزرگان دانش ستاره‌شناسی و نجوم هستند. به هر صورت، در این سن و سال که «آرد خود را بیخته‌ام و الک خود را آویخته‌ام» شاید مناسبتی نداشته باشد که در این کار اظهار نظر کنم و قلم به‌دست بگیرم و به نکات آنچه عزیزان نوشته و تحقیق و بررسی کرده‌اند نظری بیندازم، علی‌الخصوص درباره‌ی کتابی جامع و کامل، مانند «اسطوره‌شناسی آسمان شبانه».

امروزه دانش اخترشناسی و شعبات آن به فصولی تقسیم شده که هرچه بگویم و بنویسم باز هم کم است همان طوری که در آمریکا و اروپا کمتر ماهی است که کتابی با عنوانی جدید درباره‌ی ستاره‌شناسی چاپ و منتشر نشود. حدود ۸۰ هزار ستاره در طبقه‌بندی قدر ۱ تا ۲۲ شناخته شده‌اند، بنابراین باید منتظر شد که ۸۰ هزار کتاب لااقل در این‌باره نوشته و منتشر گردد. هرچه بگوییم و بنویسیم باز هم کم است و هرچه در این کار غور و غوص کنیم بسیار شایسته و به‌جاست و به زحمات نویسندگان باید آفرین گفت و هنوز هم جای بسیاری از کتاب‌ها درباره‌ی علوم کیهانی و ستاره‌شناسی و هیئت و مخصوصاً «رادیو تلسکوپ‌ها» خالی است.

نخست این‌که چرا عنوان «آسمان شبانه»؟! است بهتر بود یک عمومیتی داده می‌شد به‌نام «اسطوره‌شناسی ستارگان دور و نزدیک آسمان» که شامل همه‌ی پدیده‌های آسمانی می‌شد. استاد دکتر شروین وکیلی در این کتاب ــ که درباره‌ی افسانه‌ها و اسطوره‌های ستارگان و منطقه‌البروج از ۶-۷ هزار سال قبل است و مملو از گویش‌های بین‌النهرین و آشور و کلده و ایلام، مصر، چین و هند و ایرانی است ــ با توجه به ذخائر اطلاعاتی که در مورد افسانه‌ها و اسطوره‌ها در حافظه دارند و در کتاب‌های «اسطوره معجزه یونانی»، «داریوش دادگر»، «تاریخ کوروش هخامنشی»، «گاهان و زند گاهان»، «مدل‌سازی تحولات فرهنگی» و «هفت مقدس» آورده‌اند غنای پوشیده‌ی بسیار جالبی را به فرهنگ ایران‌زمین داده‌اند که شاید کمتر نویسنده‌ای از چنان زوایا و گوشه‌های تاریخ آنها را جمع‌آوری کرده باشد و بخواهد نوشته‌های بن‌دهش و اوستا و سایر کتاب‌های سوخته‌شده‌ی گذشته‌ی ایران را، با توجه به منابع گوناگون شاهد و ناظر، بیاورد و همه‌ی اطلاعات گوناگون دنیای قدیم را در مقابل دادگاه افکار عمومی حاضر کند و بگوید:

از بس کتاب در گرو باده داده‌ایم                    که خشت درِ میکده‌ها از کتاب ماست

در صفحات آخر کتاب (از صفحه ۴۳۵ الی ۴۸۲) درباره‌ی منابع و کتابنامه‌ها، نمایه و تصاویر به‌فارسی و به‌زبان خارجی، نام افراد و نام پارسی کتاب‌ها، واقعاً کم و کوتاهی نشده و نویسنده‌ی ارجمند و دانشمند دقیقاً نظر صائب را به‌کار بسته اند که:

یا سبو یا خم می‌ یا قدح باده کنند                             یک کف خاک در این میکده ضایع نشود

بله، آقای دکتر شروین وکیلی با زحمت ارجمند خود یک کف خاک این میکده علم و تمدن را، که سرنوشت روزگار آن را داغان کرده، جمع‌آوری کرده یا سبو یا خم می‌ یا قدح باده کرده‌اند و هر چه در توان داشتند نگذاشتند یک کف خاک میکده علم و افتخار این کشور به هدر برود، خدا خیرشان بدهد.

دانستن افسانه‌ها و اساطیر دانشی است که دقیقاً ریشه و سابقه و تاریخ علوم تجربی را روشن می‌کند. بنابراین برای این‌که ریشه علوم را دریابیم که چگونه طب، شیمی، فیزیک، گیاه‌شناسی و نجوم و سایر علوم پیشرفت کرده باشند باید به اساطیر و افسانه‌های قدیمی آنها بپردازیم، که استاد شروین وکیلی با امانتی صادقانه و کنجکاوانه و عمیق به ریشه‌ی آنها پرداخته و اگر می‌خواست بیشتر از این پردازش کند مثنوی ۷۰ من کاغذ می‌شد. این است که فقط به اسطوره‌شناسی آسمان شب پرداخته‌اند و اولین اثری است که دقیقاً از یک منبع ۶-۷ هزار ساله مدبرانه کاوشگری کرده و به زمان حال وصلش داده‌اند و حتی در بعضی موارد استرولوژی را با استرونومی مخلوط نموده‌اند که ایرادی بر آن مترتب نیست و به‌جایی رسیده‌اند که نشان دهند کما کیف و ریزه‌کارهای تصورات گذشتگان چگونه بوده و رمزهای پیدایش صورت فلکی‌ها چگونه بوده است و از همه مهم‌تر آن‌که این رمزها در کشورهای بابل، اکد، فینیقیه، مصر، چین، یونان، هند و ایران چگونه بوده‌اند و چگونه در افکار ساکنان آن دیار نفوذ و رسوخ پیدا کرده‌اند.

یادآوری ۳۸ آیه از قرآن به عنوان شاهد و دلیل استفاده از کتب مقدس ادیان ابراهیمی و غیرابراهیمی، بحث درباره‌ی تقاویم ملل مختلف و تعاریفی از تقاویم اروپایی، اسکندرانی، اشکانیان، آشوری ، اوستایی، اویغوری، ایرانی، ایلامی، بابلی، پارسی، پنجاهه، ترکی، جلالی، چینی، ختنی، خورشیدی، شمسی، زرتشتی، سغدی، سکاها، عبری، قمری، کاپادوکیه، مانوی، متولی، مسیحیان، مصری، مورب، میانرودان، هندی، یهودی و یولیائی خود حدیث مفصلی است که از این مجمل باید خواند.

باید اعتراف کرد که حتی در فرهنگ‌نامه‌های علمی چنین تفسیر و تعبیر و تجربه تحلیلی نشده است. این است که باید واقعاً آفرین به نویسنده‌ی آن گفت که از هیچ توضیح و تفسیری کوتاهی نکرده است، همان‌طوری که در فصول اساطیر از کشور اکدی گرفته به اساطیر یونانی کشانده است که ۱۶ شرح بر آنها جمع‌آوری و آورده است. حتی از تأثیر اختران بر رخدادهای روی زمین بحث کرده و در گفتارهای مختلف که در بخش‌های گوناگون آورده شده در هر گفتاری سنگ تمام گذاشته شده است. چون من در سال ۱۳۶۱ کتابی به‌نام «اسطرلاب» را نوشتم و تصور کردم که با مراجعه به موزه‌های مختلف دنیا ــ به‌ویژه در اروپا ــ اطلاعات جامع و کاملی درباره‌ی این ابزار به‌دست آورده‌ام وقتی گفتار دوم کتاب (میان‌رودان و زایش اخترشناسی باستانی) را خواندم به سهم خود متوجه شدم که زحمت طاقت‌فرسایی را استاد دکتر شروین وکیلی متحمل شده‌اند که برای تدوین یک فصل چه اسناد و چه منابع و اطلاعات مختلف و گرانقدری را پی‌گیری و جست‌وجو کرده‌اند تا گفتار دوم کتاب خود را ( صفحه ۳۵) کامل کنند و از کوچکترین اشاره‌ای نگذرند.

«اسطوره‌شناسی آسمان شبانه» کتابی است بسیار ارزنده و دقیق و جا دارد به‌عنوان کتاب «مدافع زحمات ایرانیان در نجوم» در دادگاهای وجدان بین‌المللی ارائه گردد و بهتر است که نویسنده‌ی محترم کتاب خود را به رسانه‌های عمومی مملکت در همه‌ی شهرستان‌ها برسانند و از آنها بخواهند که اظهار نظر کنند.

هر صفحه از این کتاب متضمن اطلاعات جالب و ارزشمندی است که توسط استاد دکتر شروین وکیلی جمع‌آوری شده و بسیار به‌جاست که چندین روزنامه و مجله و حتی رادیو و تلویزیون درباره‌ی آن به بحث بپردازند و بدانند که در زمان گذشته ریشه‌ی علوم و دانش‌های ما از کجا آمده است و چگونه توسعه یافته و چگونه مدفون شده‌اند. هستند کسانی که از روی عناد و غرض مدعی‌اند که ایران در گذشته علم و دانشی نداشته است، اما نمی‌گویند که دانشگاه جندی‌شاپور با ۱۵۰-۲۰۰ استاد خود، که آنان را از روم و یونان و فینیقیه و هند و سایر نقاط جمع‌آوری کرده بودند، چه درس‌هایی را می‌داده و چه می‌کرده است. نباید از این کتاب گذشت، باید همه‌جا بدرخشد و در کتابخانه‌های همه‌ی شهرها جای بگیرد و درباره‌ی آن باید تبلیغ شایسته و بایسته‌ای انجام گیرد.

مطالب کتاب باید در بین جوانان اشاعه یابد و از همه‌ی اقشار بخواهند که آن را بخوانند و نکات هر گفتار و هر فصلی که برای آنها جالب توجه است خلاصه‌نویسی شود و سپس جایزه‌ای بسیار ارزنده به آن جوان بدهند که فصل مورد توجهش را خلاصه‌نویسی کرده و به آدرس ناشر یا مؤلف بفرستند و جایزه‌ای بسیار ارزنده به او تعلق بگیرد.




طبقه بندی: هویت،
برچسب ها: معرفی کتاب، اسطوره شناسی، نجوم،

تاریخ : جمعه 17 آبان 1392 | 11:45 ق.ظ | نویسنده : شقایق حیدری | نظرات
دارون عجم اوغلو اقتصاددان ترکیه ای مقیم آمریکا و جیمز رابینسون اقتصاددان آمریکایی سال گذشته کتابی منتشر کردند که تحسین بسیاری از بزرگان علم اقتصاد از جمله برندگان جایزه نوبل اقتصاد را بر انگیخت.

کتابی درباره حکمرانی خوب و حکمرانی بد
  این کتاب که عنوان انگلیسی آن why nations fail است با طرح این پرسش آغاز می شود که چرا گروهی از کشورهای جهان ثروتمند و گروهی دیگر فقیرند. این پرسش با مثال هایی درباره کشورهای مشابه مانند کره شمالی و کره جنوبی، آمریکا و مکزیک، زیمبابوه و آفریقای جنوبی، شرح و توضیح داده می شود.
جانمایه مباحث کتاب این است که فقر و غنای کشورها محصول نهادهایی است که در این کشورها ایجاد شده اند. در برخی کشورها نهادها فراگیر بوده اند و همه شهروندان اجازه داشته اند به صورت آزاد و در شرایط برابر وارد کسب و کار شوند و در برخی کشورها، نهادها موجب انحصار شده اند و بخشی از جامعه را از ورود به عرصه های توولید و تجارت منع کرده اند. کشورهای گروه اول ثروتمند و کشورهای گروه دوم فقیر شده اند. کتاب «چرا کشورها شکست می خورند» طبق معیارهای متعارف دانشگاهی، اثری اقتصادی نیست؛ و باز طبق همین معیارها اثری سیاسی، جامعه شناختی، حقوقی و تاریخی هم نیست و در عین حال کتابی است بس دقیق و جامع درباره همه این رشته های علمی. همین ویژگی اخیر است که تحسین عالمان اقتصاد و سیاست و فرهنگ و جامعه و تاریخ را بر انگیخته است. ستایندگان کتاب به تصریح یا تلویح، آن را از نمونه های درخشان مطالعات بین رشته ای تشخیص داده و گفته اند که مولفان، دانشنامه ای کم نظیر در علوم اجتماعی آفریده اند که به پرسش های بنیادی درباب علل فقر و غنای کشورها پاسخ هایی قانع کننده داده است.
کنت جی. ارو ، برنده نوبل اقتصاد، ۱۹۷۲ در باره این کتاب می گوید: عجم اوغلو و رابینسون به فهم این موضوع که چرا کشورهایی ظاهری مشابه دارند، از جنبه توسعه اقتصادی و سیاسی، چنین متفاوتند، کمک مهمی کرده اند. آنها با طرح نمونه های تاریخی پرشمار نشان داده اند که تحولات نهادی که گاه بر اساس اوضاعِ کاملا تصادفی شکل می گیرند، چسان موجد پیامدهای بزرگ می شوند. سعه صدر جامعه و آمادگی اش برای تن دادن به تخریب خلاق، و حکومت قانون بر توسعه اقتصادی تاثیر قاطع می گذارد.
گری اس. بِکِر، برنده نوبل اقتصاد، ۱۹۹۲ نیز معتقد است مولفان به طرز مجاب کننده ای نشان داده اند که کشورها فقط اگر دارای نهادهای اقتصادی مناسب و بویژه مالکیت خصوصی و رقابت باشند، خواهند توانست از چنبره فقر رها شوند. بحث مبنایی تر آنها این است که کشورها به شرطی می توانند نهادهای شایسته ایجاد کنند که نظام سیاسی آزاد و تکثرگرا و رقابت بر سر مناصب سیاسی انتخابات آزاد و آغوشی گشوده بر روی سیاستمداران جدید داشته باشند. نقطه کانونی کار مولفان، رابطه تنگاتنگ میان نهادهای سیاسی و نهادهای اقتصادی است و به مطالعه ای بسیار مهم درباب پرسش های اساسی انجامیده است.
این کتاب اخیرا به فارسی ترجمه شده و مراحل نهایی چاپ را در انتشارات دنیای اقتصاد طی می کند و ظرف هفته های به بازار خواهد آمد.



طبقه بندی: اقتصاد سیاسی، معرفی کتاب،
برچسب ها: معرفی کتاب،

تاریخ : سه شنبه 23 مهر 1392 | 02:09 ب.ظ | نویسنده : شقایق حیدری | نظرات
«ماکس وبر و نظریه سیاست مدرن» عنوان کتابی است که اخیرا از سوی نشر ققنوس منتشر شده است و به دیدگاه‌های سیاسی ماکس وبر یکی از بنیانگذاران علم جامعه شناسی می‌پردازد.-
دیدگاه‌ها و آرای سیاسی پدر جامعه شناسی به بازار کتاب رسید

ماکس وبر به همراه کارل مارکس یکی از پایه گذاران علم جامعه شناسی محسوب می‌شود و از همین رو برخی جامعه‌شناسان وی را پدر علم جامعه شناسی معرفی می‌کنند. وبر در سال‌های زندگی خود تحقیقات زیادی را در حوزه دین، فرهنگ، جامعه و اقتصاد انجام داد و بنا به گفته منتقدان یکی از پُرکارترین مولفان محسوب می‌شود؛ به گونه‌ای که کارل یاسپرس از وی با عنوان «بزرگ‌ترین آلمانی قرن بیستم» یاد کرده است.

با وجود این تحقیقات و آثار پژوهشی نظریات سیاسی وبر در دنیای انگلیسی زبان و فارسی زبان ناشناخته باقی مانده‌اند و کمتر به آن‌ها پرداخته شده است. «ماکس وبر و نظریه سیاست مدرن» نوشته دیوید بیتهام ترجمه هادی نوری کتابی است که اخیرا از سوی نشر ققنوس منتشر شده و به نظریات سیاسی این جامعه شناس آلمانی می‌پردازد.

مسایل سیاسی و اجتماعی همواره در کانون توجه ماکس وبر قرار داشت. به رغم فعالیت‌های پژوهشی وی هرگز از سیاست غافل نشد و در سال 1879 نامزدی حزب لیبرال را برای مجلس آلمان (رایشتاگ) رد کرد. وبر پس از مدتی در فهرست انتخاباتی حزب دموکرات فرانکفورت قرار گرفت و بعد به دست مقام‌های رده بالای حزب کنار گذاشته شد. هر چند وی بار دیگر به دانشگاه بازگشت اما سودای ورود به سیاست عملی در ذهن وبر همواره وجود داشت اما تا زمان مرگ او در سال 1920، مجال ورود به آن عرصه بوجود نیامد.

ماکس وبر از سازش بیزار بود و از دروغ نفرت داشت. هر کجا بیدادی می‌دید مانند پیامبری خشمگین پا به صحنه می‌گذاشت. از درخواست‌های کارگران دفاع می‌کرد، به کمک تمام کسانی برمی‌خاست که قربانی نهادهای اجتماعی شده بودند. از همین رو بود که دانشمند باقی ماند، اما دانشمندی میهن پرست.

کتاب «ماکس وبر و نظریه سیاست مدرن» در 9 فصل به دیدگاه‌های سیاسی این جامعه‌شناس آلمانی می‌پردازد. فصل اول این کتاب «ماکس وبر در مقام نظریه پرداز سیاسی» به نوشته‌های سیاسی و نظریات وبر در باب سیاست می‌پردازد.

«وبر در مقام طلایه‌دار ارزش‌های بورژوازیی» دومین فصل این کتاب است و در این فصل نظریات ماکس وبر در باب سیاست بورژوایی پرداخته شده است. همچنین در این فصل به مفاهیمی چون منفعت ملی و آزادی در آثار وبر اشاره شده است.

«محدودیت‌های عقلانیت دیوان‌سالارانه» عنوان سومین فصل این کتاب است که نظریات و دیدگاه‌های وبر در باب دیوان‌سالاری مورد مباحثه قرار گرفته است. وبر درباره دیوان‌سالاری معتقد بود: تصور اینکه دیوان‌سالاری از هر گونه شالوده اجتماعی استقلال داشته باشد خطایی اساسی است. دیوان سالاری شالوده اجتماعی خود را نزد آن دسته از گروه‌های قدرت می‌جوید که بر سازمان جامعه نظارت دارند.

عنوان فصل چهارم کتاب «پارلمان و دموکراسی» است و در آن به آرای ماکس وبر در خصوص پارلمان در مقام آموزش‌دهنده سیاسی و دموکراسی توده‌ای و نخبگان پرداخته شده است.

«ملی‌گرایی و دولت-ملت» پنجمین فصل کتاب در بر‌گیرنده آرا و عقاید وبر در خصوص ملی‌گرایی و پرولتاریا و مفهوم ملت است. فصل ششم و هفتم کتاب نیز به مطالعه موردی ماکس وبر درباره جامعه، طبقه و دولت در دو کشور آلمان و روسیه پرداخته می شود.

«جامعه طبقاتی و رهبری مبتنی بر آرای عمومی» عنوان هشتمین فصل این کتاب است که به سیاست در جامعه سرمایه‌داری، رهبری مبتنی بر آرای عمومی و سیاست بورژوایی مورد بررسی قرار گرفته‌اند.

«علم اجتماعی و عمل سیاسی» نیز عنوان فصل پایانی کتاب است و به تحلیل جامعه‌شناسی تاریخی و علم اجتماعی به عنوان ایدئولوژی در آثار وبر پرداخته است.

کتاب «ماکس وبر و نظریه سیاست مدرن» نوشته دیوید بیتهام و ترجمه هادی نوری در هزار و 100 نسخه و به قیمت 21 هزار تومان از سوی انتشارات ققنوس روانه بازار کتاب شده است.



طبقه بندی: جامعه شناسی سیاسی، معرفی کتاب،
برچسب ها: معرفی کتاب، جامعه شناسی سیاسی، ماکس وبر،

تاریخ : شنبه 13 مهر 1392 | 11:09 ب.ظ | نویسنده : شقایق حیدری | نظرات
چاپ بیست و یکم کتاب جامعه‌شناسی سیاسی (نقش نیروهای اجتماعی در زندگی سیاسی) به قلم حسین بشیریه از سوی نشر نی به بازار کتاب ارائه شده است.


این کتاب از دیباچه و گفتارهای «چارچوب‌های نظری در جامعه‌شناسی سیاسی»، «شکاف‌های اجتماعی، نیروهای اجتماعی و زندگی سیاسی»، «نقش نیروهای اجتماعی در زندگی سیاسی و پایگاه اجتماعی دولتها و انواع رژیم‌های سیاسی» تشکیل شده است.

 

در دیباچه می خوانیم: «موضوع اصلی جامعه‌شناسی سیاسی بررسی روابط متقابل میان قدرت دولتی و نیروهای اجتماعی است. نیروهای اجتماعی ممکن است در مقابل ساخت قدرت بپاخیزند و یا در آن شرکت و اعمال نفوذ کنند و یا دچار انفعال سیاسی شوند. از سوی دیگر دولتها ممکن است نیروهای اجتماعی خارج از عرصه قدرت را سرکوب کنند، یا در خانه قدرت راه دهند و یا بسیج کنند.

 

دولت نیز خود به عنوان مهمترین نهاد سیاسی از نظر اجتماعی معلق در هوا نیست بلکه در متن شبکه پیچیده‌ای از منافع و علایق اجتماعی قرار دارد و نمی‌توان بدون شناخت این منافع و علایق سرشت آن را به درستی فهم کرد. دولت گرچه عالیترین مظهر قدرت سیاسی است لیکن خود فارغ از سلطه نیروهای اجتماعی نیست... .»

 

در این کتاب تاریخ پیدایش و تحول و عملکرد نیروهای اجتماعی مختلف مورد بررسی مفصل قرار گرفته، همچنین اشارات مفصلی به تاریخ عملکرد نیروهای اجتماعی در ایران شده است. در توجیه این اشارات مفصل تاریخی باید گفت که طبعا در هر کشوری جامعه‌شناسان سیاسی، جامعه‌شناسی سیاسی را با تأکید بر جوامع خودشان می‌نویسند تا موضوعات نظری را برای خوانندگان خود مأنوس و آشنا سازند. طرح مباحث جامعه‌شناسی سیاسی نظری در ایران هم باید سرانجام زمینه جامعه‌شناسی سیاسی ایران را فراهم آورد. اشارات ما به جامعه ایران به همین دلیل انجام شده است.

 

درگفتار نخست «پیشینه»، «سرشت و خاستگاه جامعه‌شناسی سیاسی» و «شجره‌نامه علمی جامعه‌شناسی سیاسی و سرچشمه‌های فکری آن» مورد بررسی قرار گرفته است.

 

گفتار دوم را پیش‌گفتار و چهار بخش «الگوی اولیه جامعه‌شناسی سیاسی در اندیشه مارکس»، «چارچوب کلی جامعه‌شناسی سیاسی وبر»، «پلورالیسم یا تکثرمنابع قدرت اجتماعی»، «نظریه اصالت کارکرد و رابطه نظام اجتماعی ونظام سیاسی» تشکیل می‌دهند.

 

هدف از بررسی الگوهای نظری در گفتار دوم صرفا بیان تاریخ نظریات در جامعه‌شناسی سیاسی نیست بلکه نقد قوت و ضعف این الگوها و همچنین نزدیک‌سازی آنها در حد امکان به یکدیگر در یک الگوی کلی‌تر به نحوی که موجب بروز تعارضات منطقی نگردد، موردنظر بوده است.

 

گفتار سوم از «شکاف‌های اجتماعی»، «نیروهای اجتماعی» و «نیروهای اجتماعی احزاب سیاسی» مدون شده است.

 

در گفتار سوم در پرتو مباحث نظری گفتار دوم، الگویی کلی از جامعه‌شناسی سیاسی هم در سطح کلان و هم در سطح خرد عرضه شده است. در این گفتار سطح تحلیل در جامعه‌شناسی سیاسی و رابطه نیروهای اجتماعی با زندگی سیاسی از لحاظ نظری بررسی شده است. 

 

گفتار چهارم پس از «پیشگفتار» به «نقش طبقه سرمایه‌دار در قدرت سیاسی»، «مدیران و قدرت سیاسی»، «نقش خرده بورژوازی در سیاست»، «جنبش‌ها وسازمان‌های کارگری»، «نقش اشرافیت و زمینداران در سیاست»، «نقش دهقانان در زندگی سیاسی»، «روحانیون، مذهب و سیاست»، روشنفکران و سیاست»، «ارتش و سیاست»، «نقش اقوام و اقلیت‌های قومی در سیاست» و «نقش زنان در زندگی سیاسی» اشاره کرده است.

 

در گفتار چهارم که هسته اصلی این کتاب را تشکیل می‌دهد، نقش نیروهای اجتماعی عمده در زندگی سیاسی بررسی شده است. گرایش اصلی در این گفتار گرایشی تاریخی است و در مورد نقش سیاسی هر نیروی اجتماعی مثال‌های تاریخی از کشورهای مختلف ذکر شده است. در حالی که هدف اصلی گفتار چهارم تجزیه جامعه سیاسی به نیروهای تشکیل‌دهنده آن بوده است.

 

گفتار پنجم به «پیشگفتار»، «پایگاه‌های اجتماعی رژیمهای سیاسی» و «انواع جامعه سیاسی: رابطه دولت با جامعه مدنی و توده‌ها» پرداخته است.

 

موضوع اصلی گفتار پنجم نحوه ترکیب این نیروها در رژیم‌های سیاسی مشخص و همچنین در انواع مثالی جامعه سیاسی است. این کتاب به تناسب موضوعات و مطالب مورد نیاز در درس جامعه‌شناسی سیاسی که در رشته علوم سیاسی تدریس می‌شود، نوشته شده است.

 

لازم به ذکر است، نشر نی چاپ بیست و یکم کتاب جامعه‌شناسی سیاسی (نقش نیروهای اجتماعی در زندگی سیاسی) به قلم حسین بشیریه را در 352 صفحه و با شمارگان 3000 نسخه و به قیمت 9800 تومان را به بازار کتاب ارائه کرده است.





طبقه بندی: جامعه شناسی سیاسی، معرفی کتاب،
برچسب ها: معرفی کتاب، جامعه شناسی سیاسی،

تاریخ : جمعه 12 مهر 1392 | 09:21 ب.ظ | نویسنده : شقایق حیدری | نظرات
.: Weblog Themes By VatanSkin :.

تعداد کل صفحات : 2 :: 1 2


شبکه اجتماعی فارسی کلوب | Buy Website Traffic | Buy Targeted Website Traffic