انجمن علوم سیاسی ایران با همکاری دانشگاه علامه طباطبایی برگزار می کند

 

مذاکرات هسته ای لوزان از دیدگاه علوم سیاسی: دیدگاه های منتقد و موافق

 

با حضور تیم مذاکره کننده هسته ای

 

دکتر سید عباس عراقچی

 

دکتر مجید تخت روانچی

و

 استادان علوم سیاسی دانشگاه های تهران

 

دکتر ابراهیم متقی

عضو هیئت علمی دانشگاه تهران


دکتر منوچهر محمدی

عضو هیئت علمی دانشگاه تهران

 

دکتر فواد ایزدی

عضو هیئت علمی دانشگاه تهران

 

دکتر محمد جمشیدی

عضو هیئت علمی دانشگاه تهران

 

دکتر سیدمحمدکاظم سجادپور

عضو هیئت علمی دانشکده روابط بین الملل وزارت خارجه

 

دکتر حسین سلیمی

عضو هیئت علمی دانشگاه علامه طباطبایی

 

دکتر قاسم افتخاری

عضو هیئت علمی دانشگاه تهران

 

دکتر غلامعلی چگنی زاده

عضو هیئت علمی دانشگاه علامه طباطبایی

 

دکتر مجتبی مقصودی

عضو هیئت علمی دانشگاه آزاد اسلامی – واحد تهران مرکز

 

 

زمان: دوشنبه 31 فروردین 1394

ساعت 9 الی 12/30

 

مکان: دهکده المپیک، دانشکده حقوق و علوم سیاسی دانشگاه علامه طباطبایی، سالن شهید بهشتی


علاقمندان به شرکت در این نشست مشخصات خود را به آدرس ipsaguests@gmail.com  ارسال کنند




طبقه بندی: علوم سیاسی، انجمن علوم سیاسی ایران،
برچسب ها: مذاکرات هسته ای، توافق هسته ای، لوزان، محمدجواد ظریف،

تاریخ : جمعه 28 فروردین 1394 | 05:30 ب.ظ | نویسنده : شقایق حیدری | نظرات

در حالی که کمتر از یک ماه به ٣ آذر (٢۴ نوامبر)، یعنی موعد مقرر برای به نتیجه رسیدن مذاکرات هسته ای بین ایران و شش قدرت جهانی باقیمانده، دو طرف در فضایی آکنده از بیم و امید تلاش دارند که به توافق نهایی دست یابند.

طرف های ایرانی و آمریکایی هر دو بر وجود فاصله عمیق میان خواسته ها تاکید کرده اند، اما در عین حال گفته اند که تمرکز آنان، رسیدن به یک توافق جامع تا ٣ آذر است.

موارد عمدۀ اختلاف بین دو طرف رسما اعلام نشده، اما ناظران تقریبا به اتفاق معتقدند که ظرفیت غنی سازی کنونی و آینده ایران از یک سو، و نحوه و طول مدت فرآیند برداشته شدن تحریم ها و عادی شدن برنامه هسته ای ایران از سوی دیگر، موانع اصلی شکل گیری توافق نهایی را تشکیل می‌دهند.

در این میان تعداد سانتریفوژهای در حال کار جهت غنی سازی اورانیوم، در قلب منازعه بین دو طرف قرار دارد. اورانیوم غنی شده با خلوص پایین دارای مصارف صلح آمیز است و با خلوص بالا (بیش از ٩٠ درصد) در تهیه بمب هسته ای به کار می رود. هدف آمریکا و غرب این است که با پایین نگاه داشتن تعداد سانتریفوژهای در حال کار ایران، زمان گریز هسته ای (زمانی که لازم است اورانیوم غنی شده کافی برای ساخت یک بمب تهیه شود) به شش ماه و ترجیحا یک سال افزایش یابد. معنی این اصرار تلویحا این است که غرب خود را قادر می بیند که ظرف این مدت به طریقی (خواه نظامی و یا غیرنظامی) جلوی تلاش احتمالی ایران برای ساخت بمب را بگیرد.

در حال حاضر ایران در حدود ١٠ هزار سانتریفوژ در حال کار و همین تعداد سانتریفوژ نصب شده، اما غیرفعال در اختیار دارد. متخصصین نزدیک به تیم های مذاکره کننده اظهار می کنند که نظر آمریکا محدود کردن تعداد سانتریفوژهای فعال در سطح ١٣٠٠ تا ١۵٠٠ دستگاه است هر چند که منابع ایرانی اخیرا خبر داده اند که آمریکایی ها با کارکرد ۴٠٠٠ دستگاه موافقت کرده اند.

طرف ایرانی اصرار دارد که ظرفیت فعلی، یعنی ١٠ هزار (Separative work unit)، که معادل ١٠ هزار سانتریفوژ از نوع کنونی (و یا تعداد کمتری در صورت به کارگیری سانتریفوژهای پیشرفته تر نسل دوم) است حفظ شود. در عین حال خواسته ایران این است که با پایان گرفتن قرارداد تامین سوخت بوشهر توسط روسیه در سال٢٠٢١، خود بتواند راسا سوخت مورد نیاز نیروگاه مزبور را تامین نماید. برای تحقق این امر ایران باید بتواند برنامه غنی سازی اورانیوم خود را تا سطح ١٩٠ هزار سو افزایش دهد.

استدلال ایران این است که تجربیات گذشته نشان می دهد که منابع خارجی برای تامین سوخت نیروگاه قابل اعتماد نیستند. آنان معتقدند که با توجه به محدود بودن منابع تامین کننده اورانیوم غنی شده، آمریکا قادر خواهد بود با اعمال فشار بر کشورهای تهیه کننده اورانیوم غنی شده، یا شرایطی تحقیر آمیز را بر ایران تحمیل کند و یا به طور کلی مانع از دسترسی ایران به بازار جهانی این ماده شود.

مورد عمده دیگر اختلاف بین دو طرف، طول مدتی است که تحریم ها به طور کامل برداشته می شود و وضعیت پرونده هسته ای ایران در آژانس بین المللی انرژی اتمی به حالت عادی بر می گردد و از دستور کار شورای امنیت سازمان ملل خارج می شود. منابع نزدیک به مذاکره کنندگان اظهار می کنند که گروه ١+۵ به رهبری آمریکا، زمان لازم برای تحقق شروط مزبور را نزدیک به ٢٠ سال می داند در حالی که ایران از یک دوره ۵ ساله سخن می گوید.

اینک سئوال این است که با توجه به مجموعه شرایط جاری، سرانجام مذاکرات تا تاریخ ٣ آذر چه خواهد شد؟

در این ارتباط احتمال وقوع ٣ سناریو وجود دارد:



ادامه مطلب

طبقه بندی: روابط بین الملل، سیاست خارجی،
برچسب ها: امریکا، ایران، مذاکرات هسته ای،

تاریخ : یکشنبه 4 آبان 1393 | 10:54 ب.ظ | نویسنده : شقایق حیدری | نظرات
دولت باراک اوباما، رئیس جمهور ایالات متحده ادعا می کند که از اینکه افزایش تنش با کرملین بر سر کریمه همکاری این دو کشور در سایر نقاط جهان را متاثر کند نگران نیست. اما با این حال در حال حاضر نشانه هایی وجود دارد که به جهت دیگری اشاره می کند و می تواند برای تلاش ها جهت حل جنگ داخلی در سوریه و مساله هسته ای ایران بسیار مضر باشد.

مقامات امریکایی که در مذاکرات هفته گذشته با ایرانی ها  در وین حضور داشتند اعتراف کردند که نگران بودند فرایند مذاکرات که اکنون دور دوم خود را سپری می کند قربانی اختلافات بزرگتری شود که بر سر آنچه در اوکراین می گذرد به وجود آمده است.

یکی از مقامات حاضر در وین می گوید: «می خواهم امید داشته باشم که وقایع در جریان اوکراین و اقداماتی که احتمالا انجام می شود مذاکرات را تغییر ندهد اما اکنون نمی توانم با قطعیت به شما می گویم این اتفاق رخ می دهد چرا که همه آنچه در دنیا در جریان است تحت کنترل ما قرار ندارد.»

درست پیش از اینکه باراک اوباما روز پنجشنبه تحریم های جدید و بیشتری را علیه 20 تن از مقامات سیاسی و اقتصادی روسی اعلام کند و فرمان اجرایی را برای هموار کردن راه تحریم های بیشتر صادر کند، مقامات بلندپایه روس متعهد شدند در صورتی که اوباما این روند را تشدید کند آنها هم در مقابل همکاری با غرب در مذاکرات برای دستیابی به یک راه حل جامع درباره برنامه هسته ای ایران را به حالت تعلیق در خواهند آورد.

ادامه مطلب

طبقه بندی: سیاست خارجی، روابط بین الملل،
برچسب ها: ایران، روسیه، کریمه، امریکا، اوکراین، مذاکرات هسته ای،

تاریخ : سه شنبه 5 فروردین 1393 | 10:33 ق.ظ | نویسنده : شقایق حیدری | نظرات

سیاست خارجی از اولین روزهای تحلیف بر رئیس‌جمهور جدید سایه سنگین خود را افکند و دکتر روحانی را با اشتیاق وادار نمود به این نیمه سیاست کشور توجه و عنایت ویژه کند. رئیس‌جمهور منتخب اکثریت مردم که خواهان تحول و تغییر در سیاست خارجی بودند، راهبرد جدید خود را بازگشت به آرامش و دوری از تندروی قرار داد و دوباره دوران سازندگی در سیاست خارجی شروع شد. آقای دکتر روحانی به محض تحویل گرفتن دولت، عازم مجمع عمومی سازمان ملل متحد شد و توانست با تشریح راهبرد خود نزد رهبران جهان و به‌ویژه صاحبنظران و نخبگان آمریکایی، راه را برای بازنگری عملی در سیاست خارجی و ازجمله در پرونده هسته‌ای فراهم سازد.


شاه‌بیت سفر رئیس‌جمهور اسلامی ایران به نیویورک گفت‌وگوی تلفنی با رئیس‌جمهور ایالات متحده آمریکا و نشست دوستانه دکتر ظریف با آقای جان کری، وزیر امورخارجه آمریکا محسوب می‌شود. به‌دنبال اعلام آمادگی ایران برای مذاکره جدی، صریح و شفاف با گروه 1+5 در مورد پرونده هسته‌ای، این گروه با تمایل فراوان در ژنو گرد آمد و طی دو دوره مذاکرات و همزمان با آن سه دوره مذاکرات ایران و آژانس بین‌المللی انرژی اتمی درمجموع اراده جدی ایران برای حل هرگونه ابهام در پرونده هسته‌ای را به جهانیان نشان داد. ایران با هدف مختومه کردن پرونده در آژانس پیشنهاد توافق روی یک مدالیته را نمود که همه ابهامات و سوالات آژانس را دربر می‌گیرد و در مذاکرات اخیر ژنو نیز با ارائه یک طرح جامع شامل دغدغه‌های طرف ایرانی و طرف 1+5 مجددا نشان داد که ایران اعتقاد به مذاکره برد- برد دارد لذا این طرح از سوی گروه 1+5 مبنای مذاکره قرار گرفت. اگرچه در ابتدا همگان روی یک موافقتنامه به توافق رسیدند و برخلاف 10 سال گذشته وزیر امور خارجه آمریکا نه‌تنها مانعی در راه مذاکرات قرار نگرفت، بلکه خود مشوق پیشبرد این مذاکرات شد اما مذاکرات ژنو به‌رغم سازنده بودن و پیشرفت، بدون امضای موافقتنامه به پایان رسید.

سیاست خارجی دکتر روحانی موفقیت‌آمیز بوده زیرا از سه ویژگی برخوردار شده است؛ اول، این سیاست خارجی تبلور خاص اکثریت مردم در پروسه انتخابات بود. دوم، راهبرد جدید سیاست خارجی منطبق بر اصول حقوق بین‌الملل و اصول منشور ملل متحد و اصول پذیرفته‌شده جامعه بین‌المللی بود. سوم، این راهبرد مورد حمایت و تائید رهبری و مجموعه نظام قرار گرفت لذا رئیس‌جمهور با یک صدا توانست با جهان مذاکره کند. اما این شروع خوب لزوما بدون دردسر پیش نخواهد رفت. لذا به‌رغم ارثیه معیوبی که برای دولت به جای مانده، سردمداران سیاست خارجی باید با اعتماد به نفس، اقتدار و عزت در هر مذاکره و هر توافقی، حقوق بنیادین و مسلم ایران را با تمام توان خود حفظ کنند.

برخی اخبار درباره غیرمتوازن بودن خواسته‌های غرب در قبال پیشنهادات آنها که هر دو جزء حقوق ایران به‌شمار می‌روند و اصولا امتیازی محسوب نمی‌شوند این نگرانی را برای مردم ایجاد کرده که نکند توافق محرمانه ژنو از حقوق بنیادین ایران عبور کند، مزید بر این نگرانی اخباری درج شده در خارج دال بر دادن تضمین‌هایی از سوی ایران برای صرف‌نظر کردن از حقوق خود در آینده است که تسلیحاتی نخواهد شد. رجاءواثق داریم که هم رئیس‌جمهور محترم و هم وزیر امور خارجه کاملا به این نکات واقف و مسلط هستند و همان‌طور که ایشان در سخنرانی خود در مجلس گفتند خطوط قرمز مربوط به حقوق، منافع و امنیت ملی ایران غیرقابل عبور هستند.

دکتر سیدعلی خرم



طبقه بندی: سیاست خارجی،
برچسب ها: حسن روحانی، محمدجواد ظریف، مذاکرات هسته ای،

تاریخ : شنبه 2 آذر 1392 | 08:48 ب.ظ | نویسنده : شقایق حیدری | نظرات
.: Weblog Themes By VatanSkin :.

شبکه اجتماعی فارسی کلوب | Buy Website Traffic | Buy Targeted Website Traffic